<?xml version="1.0" encoding="iso-8859-9"?><rss version="2.0">
<channel>
<title>bilgi@bendevar.com</title>
<link>http://www.bendevar.com</link>
<description>Bendevar.com Ä°nternet ve BiliÅŸim Ã‡Ã¶zÃ¼m BankasÄ±</description>
<language>tr</language>
<copyright>Copyright 2004</copyright>
<lastBuildDate>2005-05-11:09</lastBuildDate>
<pubDate></pubDate>
<generator>http://www.bendevar.com/v3/service/blogger.xml</generator>
<docs>http://blogs.law.harvard.edu/tech/rss</docs> 
 <item>
<title>MSN Messanger'dan Virüs Yayýlýyor</title>
<description><![CDATA[<FONT size=2>
<P>Bu virüsün kullandýðý açýk 1 ay kadar önce Microsoft'un Güvenlik Bülteni ile yayýnlanmýþtý*. Bu açýðý kullanan çeþitli virüsler hakkýnda haberler yayýlýyorken, bugün daðýlmaya baþlayan virüsün hýzý hepsini geçti ve bazý Türk kullanýcýlarýný da vurdu. <BR><BR>Virüs'le karþýlaþanlar olayý þu þekilde anlatýyorlar;</P>
<DIR><I>
<P><BR>MSN Messanger açýkken, listemdeki kiþilerden birisinden bir dosya transferi talebi geldi. Bir yandan "webshots.pif" isimli dosyanýn transferi baþlarken, diðer yandan arkadaþýma bunun ne olduðunu soruyordum ki, o anda ayný ofisteki arkadaþlarým benden dosya transferi baþladýðýný ikaz ettiler. Dosyanýn isö,mi herkes için farklý bir "*.pif" dosyasý þeklindeydi. Ben böyle bir dosya trasnferi baþlatmmamýþtým ama bana bulaþan dosya otomatikman diðerlerine dosya gönderiyordu. </P></DIR></I>
<P><BR>Virüs'ün bazý kullanýcýlarýn iþletim sistemini ve bilgisayarlarýný çöktürürken, bazýlarýnda özellikle güvenlik uygulamalarýný devre dýþý býraktýðý bildiriliyor.<BR><BR>Virüsü bulaþtýran dosyalarýn aþaðýdaki "seksi" olarak adlandýrýlan çeþitli dosya adlarýný kullanabildiði bildiriliyor;</P>
<DIR>
<P><BR>* Bedroom-thongs.pif <BR>* Hot.pif <BR>* LMAO.pif <BR>* LOL.scr <BR>* Naked_drunk.pif <BR>* New_webcam.pif <BR>* ROFL.pif <BR>* Underware. Pif <BR>* Webcam.pif<BR>* Drunk_lol.pif <BR>* Webcam_004.pif <BR>* sexy_bedroom.pif <BR>* naked_party.pif <BR>* love_me.pif </P></DIR>
<P><BR>Trend Micro firmasý orta risk düzeyindeki virüsün "WORM_BROPIA.F" olarak adlandýrýldýðýný bildiriyor.<BR><BR>WORM_BROPIA.F bulaþtýðý sisteme WORM_AGOBOT.AJC isimli bir dosya yerleþtiriyor. Bu dosya uzak kullanýcýnýn bulaþmýþ bilgisayarýn kontrolünü eline geçirebilmesine olanak veriyor. WORM_AGOBOT.AJC dosyasýnýn bazý Windows uygulamalarýnýn ürün seri nolarýný ve CD anahtarlarýný çalabildiði bildiriliyor.<BR><BR>Trend Micro'dan Joe Hartmann "Þirketler personelin üretkenliðini --chat yaparak-- azalttýðý düþüncesiyle Messanger'i yasaklýyorlardý. Þimdi ellerinde çok daha geçerli bir neden yani Güvenlik Korkusu var. Ancak ev kullanýcýlarýnýn sayýlarý da az deðil. Bu virüsün çok daha hýzlý yayýlacaðý sanýlýyor" diyor.<BR><BR>WORM_BROPIA.F, 184 KB'lýk bir dosya olarak geliyor ve Windows 95, 98, ME, NT, 2000 ve XP platformlarýný etkiliyor. <BR><BR><B>Size Virüs Bulaþtý mý? Bulaþmamasý için Ne Yapmalý?</B><BR><BR><BR>Uzmanlar yukardaki satýrlarda da görebileceðiniz üzere bu ara MSN Messanger'i kullanmamanýzý tavsiye ediyorlar. Kullanacaksanýz en altta verdiðimiz linkten yazýlýmýný güncelleyin.<BR><BR>Sonra hep hatýrlatýlan konuyu vurgulayalým.. Messanger üzerinde ya da baþka bir yerde hiç bir þekilde, bilmediðiniz kiþilerden gelen, hatta bazen bildiðiniz kiþilerden gelen ama neden gönderdiðini bilmediðiniz exe uzantýlý dosyalarý kabul etmeyin.<BR><BR>Günümüzde çoðu mail servisi antivirüs programlarý ile çalýþmakta ve bu tür dosyalarý yakalamaktadýr. Ancak exe dosyalar, zip uzantýlý da gelebiliyor. Zip dosyalarda da dikkat edeceðiniz husus, kimden geldiðidir. Yabancýlardan gelen zip dosyalarý açmayýnýz.<BR><BR>PC&#8217;nizde trojen yada keylogger olup olmadýðýný da aþaðýdaki yöntem ile öðrenebilirsiniz; </P>
<DIR>
<P><BR>BAÞLAT(START) menüsündeki Çalýþtýr (RUN)&#8217;a týklayýn ve açýlan pencerede msconfig&#8216;i yazýn. Açýlan pencerenin baþlangýç tab'ýna göz atýn, eðer burda yabancý bir *.exe uzantýlý bir dosya varsa bunu kaldýrýp, PC&#8217;nizi restart edin.<BR><BR>Ayný þekilde Çalýþtýr&#8217;dan regedit kýsmýný açýp: HKEY_LOCAL_MACHINE - Software- Microsoft &#8211; Windows &#8211; Current Version Kýsmýnda Run &#8211; Runonce - Runonceex kýsýmlarýna bir göz atýn. Yine yabancý bir exe uzantýsý varsa bunu kaldýrýp PC&#8217;yi restart yapýn.</P></DIR>
<P><BR>Ancak bu 2 iþlem son derece dikkatli yapýlmasý gereken iþlemlerdir. Eðer bilginiz bu iþlemi yapmaya yetersiz ise yardým alýn.<BR><BR><U><FONT color=#0000ff size=2><A href="http://www.microsoft.com/technet/security/bulletin/ms05-009.mspx" target=_blank><FONT color=#000066>Microsoft Security Bulletin MS05-009 / Vulnerability in PNG Processing Could Allow Remote Code Execution (890261)</FONT></A></P></U></FONT></FONT>]]></description>
<link>http://www.bendevar.com/v3/makale_oku.php?id=526</link>
<guid>http://www.bendevar.com/v3/makale_oku.php?id=526</guid>
<category>http://www.bendevar.com/v3/makale_kategori.php?kategori=526</category>
<pubDate></pubDate>
</item>
<item>
<title>Elektronik Ticarette Güvenlik</title>
<description><![CDATA[Elektronik ticarette alýcý ve satýcý birbirlerini görmeksizin iþ yaptýklarýndan karþýlýklý olarak güvenin saðlanmasý için ek bir takým önlemler almaya ihtiyaç duyarlar. Öncelikle alýcý ve satýcý taraflar birbirlerinin kimliklerinden emin olmak isterler. Ýþte bu ihtiyaç dijital imza ve dijital sertifikalarýn geliþtirilme nedenidir. Bunlar aracýlýðýyla iki taraf birbirlerinin kimliðinden emin olabilmektedir. Türkiye'de þu anda dijital sertifikalar ile ilgili yasal altyapý henüz oluþturulmadýðý için alýcý tarafýnda bulunan bireysel kullanýcýlar henüz dijital sertifika kullanmaya baþlamamýþlar, satýþ yapan siteler de müþterilerine bunu þart koþmamýþlardýr. Bu nedenle satýcýlar alýcýlarýn kimliklerini kontrol edememektedirler. Ancak Garanti Bankasý'nýn ödeme sistemini kullanarak Internet'ten satýþ yapmak isteyen firmalara bankamýz bu þartý getirmiþ ve böylece tüketicilerin alýþveriþ yaptýklarý sitenin kimliði ile ilgili kuþku duymalarýný önlemiþtir. <BR>Elektronik ticarette güvenlik konusunda deðerlendirilmesi gereken diðer bir konu da alýcýlarýn elektronik ticaret sitelerinden alýþveriþ yapmak için vermek durumunda kaldýklarý kredi kartý vb. bilgilerin Internet üzerinden iletilirken üçüncü þahýslarýn eline geçmesi riskidir. Bilindiði gibi özellikle telefonla yapýlan satýþlarda (gazeteye ilan vermek, katalog satýþlarý vb) kredi kartý numarasý ve son kullanma tarihi alýþveriþ için yeterli olmaktadýr. Bu yüzden bu bilgilerin korunmasý elektronikticaretin geliþimi için büyük önem taþýmaktadýr.<BR>Ancak elektronik ticarette kredi kartý bilgilerinin baþkalarýnýn eline geçme riski günlük hayattakine göre çok daha azdýr. Günlük hayatta ödeme yaparken kredi kartý bir baþkasýna verilmekte, bu yüzden kredi kartýnýn üzerindeki bilgilerin gizliliði büyük oranda ortadan kalkmaktadýr. Sanal alýþveriþ hizmeti veren firmalar, kredi kartý bilgilerinin güvenliði ve gizliliðini saðlamak için yaygýn olarak SSL ve SET gibi güvenlik standartlarýný kullanmaktadýrlar. Kullanýcý, iþyeri ve banka arasýndaki veri akýþý sýrasýnda bilgilerin þifrelenerek aktarýlmasý esasýna dayanan güvenlik sistemleri sayesinde bilgilerin baþka bir kiþinin eline geçmesi durumunda çözülebilmesi (yani kullanýlabilmesi) önlenir. Böylece kart bilgilerinin gizliliði ve alýþveriþin güvenliði saðlanmýþ olur. Garanti Bankasý sistemini kullanan firmalar müþterinin kredi kartý bilgilerini göremezken Garanti Bankasý da yapýlan alýþveriþin içeriðini bilmez. Ayrýca kredi kartý sahiplerinin Internet üzerinde yapýlan alýþveriþlere de diðer alýþveriþler gibi her zaman itiraz hakký vardýr. <BR><BR><B>SSL (Secure Socket Layer)</B><BR><BR>SSL network üzerindeki bilgi transferi sýrasýnda güvenlik ve gizliliðin saðlanmasý amacýyla Netscape tarafýndan geliþtirilmiþ bir güvenlik protokolüdür. 1996 yýlýnda 3.0 versiyonunun çýkarýlmasýyla hemen bütün Internet tarayýcýlarýnýn (Microsoft Explorer, Netscape Navigator vb) desteklediði bir standart haline gelmiþ ve çok geniþ uygulama alanlarý bulmuþtur. <BR>SSL gönderilen bilginin kesinlikle ve sadece doðru adreste deþifre edilebilmesini saðlar. Bilgi gönderilmeden önce otomatik olarak þifrelenir ve sadece doðru alýcý tarafýndan deþifre edilebilir. Her iki tarafta da doðrulama yapýlarak iþlemin ve bilginin gizliliði ve bütünlüðü korunur. <BR>Veri akýþýnda kullanýlan þifreleme yönteminin gücü kullanýlan anahtar uzunluðuna baðlýdýr. Anahtar uzunluðu bilginin korunmasý için çok önemlidir. Örneðin; 8 bit üzerinden bir iletimin çözülmesi son derece kolaydýr. Bit, ikilik sayma düzeninde bir rakamý ifade eder. Bir bit, 0 veya 1 olmak üzere 2 farklý deðer alabilir. 8 bit ise sadece 28=256 olasý farklý anahtar içerir. Bir bilgisayar bu 256 farklý olasýlýðý sýra ile inceleyerek bir sonuca ulaþabilir. SSL protokolünde 40 bit ve 128 bit þifreleme kullanýlmaktadýr. 128 bit þifrelemede 2128 deðiþik anahtar vardýr ve bu þifrenin çözülebilmesi çok büyük bir maliyet ve zaman gerektirir. Kötü niyetli bir kiþinin 128 bit'lik þifreyi çözebilmesi için 1 milyon dolarlýk yatýrým yaptýktan sonra 67 yýl gibi bir zaman harcamasý gerekir. Bu örnekten anlaþýldýðý gibi SSL güvenlik sistemi tam ve kesin bir koruma saðlar. 
<P>Kredi kartlarý fiziksel olarak zaten güvenli deðil ki. Yemek yediðiniz bir restoranda kartýnýzý verdiðiniz garson da kredi kartý bilgilerinizi çalýp kullanabilir. Ya da fiziksel olarak kredi kartlarýný posta yoluyla gönderiyorsunuz, bu ne kadar güvenli ki? </P>
<P>Aslýnda bu yazýmda daha çok Ýnternet'te kredi kartý kullanýmýna deðineceðim için baþlýðýný "Haydi Ýnternet'ten alýþ veriþe, güvenli ya!" diye düþünmüþtüm. Sevgili Serhat Ayan'ýn 5 yýl önce bunu söylemiþ olsaydýk þimdi komik duruma düþerdik diye nitelendirdiði bir baþlýk. Ben buna kesinlikle katýlmýyorum. Beþ yýl önce de olsaydý bunu söylerdim, bugün de söylüyorum ve böyle giderse bir 5 deðil 50 yýl sonra da söylerim. Neden mi? Bu konuya girmeden önce bir iki noktaya deðinmek istiyorum. <BR>Serhat son yazýsýnda bana yapmýþ olduðu göndermede anketler için benim deðinmediðim üçüncü bir yol olan üyelik sisteminden bahsetmiþ. Evet doðrudur. Ancak ilk olarak bu tür anketlerde bu yöntemin kullanýlmasý ihtimal dahili dýþýnda olduðu için deðinmemiþtim. Çünkü biri kalkýp böyle uyduruk bir anket için üyelik sistemi kurup, önce kullanýcý bilgilerini alýp sonra da oy kullandýrsa kimse kullanmak istemez! Kaldý ki bu yöntemin yada diðer yöntemlerin kullanýmý sonuçta hiç bir þeyi deðiþtirmez, sonuçlarýn güvenli olmasýný saðlamaktan ziyade güvensizlik riskini biraz daha azaltýrlar hepsi o! <BR>Serhat diðer bir göndermede en son yazýmý, devlet iþlerinin internetten yapýlmasý gerektiði tezini hakir gören bir antitez olarak nitelendiriyor. Sanýrým bu noktada kimin ne için uðraþtýðýný ve neyin üzerine gittiðini iyi belirlemek lazým. Serhat kendi davasýnda sonuna kadar haklýdýr ve katýlmamak elde deðil. Ancak ben olaylara güvenlik yönünden yaklaþtýðým için Ýnternet'te seçim yapmadan önce güvenliðe gerçekten çok önem vermemiz gerektiðini savunuyorum. Zira aslýnda Ýnternet'in ne amaçlar için üretiliðini sonra bu amaçlarýn gerçek amaçlarýndan sapýp yamalý bir bohçaya dönerek hangi baþka amaçlar için kullanýldýðýný anlatan guvenlikhaber.com'un yazarlarýndan sevgili Lütfi Yelkenci'nin en son yazýsýný okuyanlar ne demek isteðimi daha iyi anlayacaklardýr! <BR>Þimdi gelelim þu kredi kartý olayýna. Ýnternet'te kredi kartlarýnýn beþ yýl önce güvenli olmadýðý ama bu gün güvenli olduðu diye bir þey zaten söz konusu bile deðil. Kredi kartlarý ile ilgili olarak bir çok yorumlar yapýlýr, uzmanlara danýþýlýr, "usta nedir bu kredi kartý olayý, kullanalým mý? kulanmayalým mý?" ama güvenlikle uzaktan yakýndan ilgili olmayan kiþiler, sistemin içinde neler dönüp bittiðini biraz bile bilmeyen kiþiler verirler cevabý: "Þu anda Ýnternet'ten kredi kartý ile alýþ veriþ yapmak en güvenilir yoldur". Sanýrým bu yorumlar sadece ticari amaçlý olmaktan ileri gidemiyor,zira beþ yýl önceki pratik kredi kartý kullanýmýyla þu anki kredi kartý kullanýmý arasýnda pek bir fark yok! <BR>Bu kiþilerin dayandýðý ve öne sürdüðü bir kaç nokta vardýr. Ýlk olarak günümüzde geliþtirilen þifreleme tekniklerini ( örnek olarak internette alýþ veriþ iþlemlerinde kredi kartý bilgilerinin transfer edildiði SSL teknolojisi) state-of-art olarak nitelendirirler. Dünyada en yaygýn olarak kullanýlan eposta þifreleme yazýlýmý olan ve geçtiðimiz ay içerisinde bir grup geliþtirici sayesinde tozlu raftalara kaldýrýlmaktan son anda kurtulan PGP þifreleme yazýlýmýnýn geliþtiricisi Zimmermann bile "her kim kýrýlamaz bir þifre bulduðuna inanýyorsa ya hiç görülmemiþ bir dahidir ya da tecrübesiz ve çok saf birisidir" þeklinde yorum yapmýþken bu þekilde kesin konuþmak doðru olmasa gerek. Zira yine geçen ay içerisinide güvenlik dünyasýný yerinden oynatan olaylar bunu ýspatlamýþtýr. <BR>Bakýn son zamanlarda önce Internet Explorer'da bulunduðu sonra da Microsoft'un açýklamasýyla aslýnda browser'da deðilde iþletim sisteminde bulunduðunu açýkladýðý bir güvenlik açýðý ortaya çýkmýþtý. Bir çok güvenlik uzmaný bu açýðý inanýlmaz derecede ciddi olarak nitelendirmiþlerdi. Ve iþin ilginç yaný bu açýk son beþ yýldýr IE'de bulunuyor ve bunun manasý IE kullanarak Ýnternet'ten kredi kartý ile alýþ veriþ yapýlýyorsa SSL korumasýnýn hiç bir iþe yaramayacaðýdýr!!! <BR>Þimdi kredi kartlarý hakkýnda bu tür yorumlarý yapanlar kalkýp "pardon yanýlmýþýz, son beþ yýldýr pek güvenli deðilmiþ ama bundan sonra son derece güvenli olacak söz" mü diyecekler? <BR>Bakýn daha bu açýðýn yayýnlanmasýndan iki hafta geçmemiþti ki, geçtiðimiz hafta pazartesi günü Ýsveçli bir güvenlik uzmaný bu açýðý kullanarak Ýsveç'in en büyük dört bankasýndan üçünün sistemine ve bazý müþterilerin hesaplarýna girerek istediði hesaba para transferleri yapmayý baþarmýþtýr hem de sonunda izlerini tamamen yok ederek! Ve iþte bu uzmanýn görüþü: "kýrýlmasý çok kolay bir protokol ve kullanýcýlarýn umduðu güvenliði saðlamýyor" <BR>Diðer öne sürdükleri bir nokta ise: kredi kartlarý fiziksel olarak zaten güvenli deðil ki. Yemek yediðiniz bir restoranda kartýnýzý verdiðiniz garson da kredi kartý bilgilerinizi çalýp kullanabilir. Ya da fiziksel olarak kredi kartlarýný posta yoluyla gönderiyorsunuz, bu ne kadar güvenli ki? </P>
<P><BR>Bilgileri alan sitenin kredi kartý bilgilerinizi herhangi bir þekilde bir veri tabanýnda saklayýp </P>
<P>saklamadýðýndan, eðer saklýyorsa sakladýðý bu ortamýn sadece bir text dosyasý olup olmadýðýndan nasýl emin olabilirsiniz ki?. </P>
<P>Öncelikle yazý dizime uzun bir süre ara verdiðimden dolayý siz okuyucularýmdan özür dileyerek yazýma kaldýðým yerden devam etmek istiyorum. <BR>Daha önceki yazýmda da belirttiðim gibi Ýnternette kredi kartý kullanýmýnýn güvenli olduðunu savunanlarýn öne sürdükleri diðer bir nokta ise kredi kartýnýn fiziksel olarak kullanýmýnýn zaten güvenli olmadýðýdýr. <BR>Þimdi bu noktada çeliþkili durumlar vardýr: <BR>Ýlk olarak, bu þekilde bir savunma yaparak zaten kredi kartlarýnýn fiziksel olarak baþtan beri güvenli olmadýðýný kabul etmektedirler. 'Peki nasýl oluyor da bu kadar önemli bir konuda, hadi Ýnterneti geçiyorum, ilk baþtan beri gerekli önlemleri almýyorlar?' sorusu geliyor adamýn aklýna. <BR>Akla gelen diðer bir soru ise 'madem bu kredi kartlarý fiziksel olarak zaten tamamen riskli ve güvensiz, neden gerekli önlemleri almadan bunu bir de Ýnternete taþýyorsun ve durumu daha da kötü ve riskli hale getiriyorsun?' <BR>Þimdi gelelim restorandaki garsonun kredi kartý bilgilerinizi çalma riskine. Bakýn aslýnda bu noktaya hiç mi hiç katýlmýyorum. Kredi kartý kullanýmýnýn Ýnternet ortamýndaki riskleri ile fiziksel ortamdaki risklerinin karþýlaþtýrýlmasýnýn yapýlmasý bile saçma geliyor bana. <BR>Ýlk olarak fiziksel olarak gittiðiniz restoranlarýn ya da alýþ veriþ yaptýðýnýz yerlerin sayýsý bellidir . Kaldý ki bu yerlerde kiminle muhatap olduðunuz da bellidir. Ancak milyonlarca kullanýcýsý olan kimin kim olduðu belli bile olmayan Ýnternette alýþ veriþ için kredi kartý bilgilerinizi gönderdiðinizde ne olacaðýný asla bilemezsiniz. <BR>Fiziksel olarak kredi kartý kullanýmýnda risklerin azaltýlmasý daha çok kullanýcýya aittir. Kredi kartýnýzý garsona vermek yerine kendiniz gidip ödeme yapabilirsiniz. Ancak Ýnternette bir siteden alýþ veriþ yaptýðýnýzda, gerekli olan noktalara ne kadar dikkat etseniz bile kredi kartý bilgileriniz bilgisayardan çýktýðý andan itibaren nerede ve nasýl kullanýlacaðýndan emin olamazsýnýz. <BR>Bilgileri alan sitenin kredi kartý bilgilerinizi herhangi bir þekilde bir veri tabanýnda saklayýp saklamadýðýndan, eðer saklýyorsa sakladýðý bu ortamýn sadece bir text dosyasý olup olmadýðýndan nasýl emin olabilirsiniz ki?. <BR>Bu noktada kredi kartýný kullandýðýnýz bankanýn ne kadar güvenli olduðu yada alýþ veriþ iþlemi için gerek kredi kartý onaylama kurumlarýnýn gerekse sanal maðazalarýn ne kadar güvenli olduðunun pek fazla bir önemi yoktur. Daha önce de defalarca söylediðim gibi güvenlik zincirinin saðlamlýðý onu oluþturan halkalardan en kuvvetli olana deðil, halkalardan en zayýf olana baðlýdýr! <BR>Peki diyeceksiniz, 'kardeþim hep laf hep eleþtiri. Anladýk her yýl Ýnternet üzerinden milyonlarca belki milyarlarca dolar kredi kartý dolandýrýcýlýðý gerçekleþiyor. Eleþtiri yapmak kolay da çözüm olarak ne yapmak lazým?' <BR>Evet aslýnda gerek kredi kartýnýn Ýnternette kullanýmý gerekse fiziksel kullanýmý konusunda güzel çözümler yok deðil ancak bunlarýn hayata geçirilmesi ve uygulanmasýnda sorunlar var. </P>
<P>Diðer bir araþtýrmaya göre:<BR>Elektronik Ortam ve Ýnternet; e-iþ ve e-ticaret için ne kadar güvenli? <BR>Ýnternet üzerinde dolaþan bilgi paketleri, bir takým güvenlik protokolleri yardýmýyla "þifrelenerek" gönderilir. Bunlardan en popülerleri SSL (güvenlikli web oturumu ve karþýlýklý bilgi deðiþ-tokuþu) ve SET (kredi kartý uygulamalarý) dir. SSL (Secure Sockets layer) ve SET (Secure Electronic Transaction) sayesinde, bilgi güvenli bir þekilde "sadece" doðru kiþiye iletilir ve bilgiyi gönderen bilgisayar ile alan bilgisayar arasýnda güvenli bir veri iletiþimi kurulur. <BR>Böylece, kredi kartý numarasý, isim, adres vb gibi bilgiler güvenli olarak iletilir. Ýnternet üzerinde alýþveriþ yapýlan tüm merkezlerde alýþveriþ yapýlýrken bu tip güvenlik sistemleri kullanýlýr. 128 bir þifreleme algoritmalarý kullanan bu sistemler, e-ticaret için gerekli "güvenli iletiþim" ortamýný saðlarlar.<BR><BR><B>SET ve SSL Nedir? </B><BR>SSL (Secure Sockets Layer), að üzerindeki web uygulamalarýnda güvenli bilgi aktarýmýnýn temini için (bilginin doðru kiþiye güvenli olarak iletimi), "Netscape" firmasý tarafýndan geliþtirilmiþ bir program katmanýdýr (program layer). Burada, bilgi iletiminin güvenliði, uygulama programý (web browser, HTTP) ile TCP/IP katmanlarý arasýndaki bir program katmanýnda saðlanmaktadýr. SSL, web sunucularýna (Apache vb), bir modül olarak yüklenir ve böylece web sunucularý güvenli eriþime uygun hale gelir. <BR>SSL, hem istemci (bilgi alan) hem de sunucu (bilgi gönderen) bilgisayarda bir doðrulama (authentication, iki bilgisayarýn karþýlýklý olarak birbirini tanýmasý) mekanizmasý kullanýr. Böylece, bilginin doðru bilgisayardan geldiði ve doðru bilgisayara gittiði teyit edilir. <BR>Bilgisayarlarýn birbirlerini "tanýma" iþlemi, açýk-kapalý anahtar tekniðine (public-private key encryption) dayanan bir kripto sistemi ile saðlanýr. Bu sistemde, iki anahtardan oluþan bir anahtar çifti vardýr. Bunlardan açýk anahtar (public key) herkes tarafýndan bilinebilen ve gönderilen mesajý "þifrelemede" kullanýlan bir dijital anahtardýr. (Burada anahtar'dan kasýt, aslýnda bir þifreleme -kriptolama- algoritmasýdýr. Bu algoritma (yani, anahtar) kullanýlarak gönderilecek bilgi þifrelenir). Ancak, açýk anahtar ile þifreelenen mesaj sadece bu anahtarýn diðer çifti olan "kapalý anahtar" (private key) ile açýlabilir (deþifre edilebilir). Kapalý anahtar da, sadece sizin bildiðiniz bir anahtar olduðundan, mesaj güvenliði saðlanmýþ olur. Örnek olarak, size mesaj göndermek isteyen birine kendi açýk anahtarýnýzý gönderirsiniz. Karþý taraf bu anahtarý kullanarak mesajýný þifreler ve size gönderir. Þifrelenen mesajý, sadece sizde olan ikinci bir anahtar (kapalý anahtar, private key) çözebilir ve bu anahtarý sadece siz bilirsiniz. <BR>SSL, web sunucusunu tanýmak için, dijital olarak imzalanan sertifikalar kullanýr. Sertifika, aslýnda, o organizasyon hakkýnda bazý bilgiler içeren bir veri dosyasýdýr. Ayný zamanda da, kuruluþun açýk-kapalý anahtar çiftinin "açýk" anahtarý da sertifika içinde yer alýr. Sunucu sertifikasý da, o sunucuyu iþleten kuruma ait bilgiler içeren bir sertifikadýr. Sertifikalar, "güvenilir" sertifika kuruluþlarý tarafýndan daðýtýlýr (VeriSign gibi). <BR>Ýstemci bilgisayar, SSL destekleyen bir sunucuya baðlandýðý anda, (bu, https:// ile baþlayan URL satýrlarý ile gerçekleþir) doðrulama iþlemi baþlar. Ýstemci, kendi açýk anahtarýný sunucuya gönderir. Sunucu ise, bu anahtarý kullanarak þifrelediði bir mesajý istemciye geri gönderir. Bir sonraki adýmda istemci sadece kendinde olan kapalý (private) anahtarý kullanarak gelen þifreli mesajý çözer ve sunucuya geri gönderir. Mesajý alan sunucu ise, bunu kendisinin gönderdiði orijinal mesaj ile karþýlaþtýrýr ve eðer iki mesaj "ayný" ise "doðrulama" iþlemi baþarýyla tamamlanmýþtýr ve sunucu bu noktadan itibaren "doðru bilgisayarla/kiþiyle" iletiþimde olduðunu anlar. Daha sonra sunucu istemciye o an gerçekleþen web oturumunda kullanýlacak tüm önemli anahtarlarý gönderir ve güvenli iletiþim baþlar. <BR>Anahtarlar üretilirken kullanýlan bazý popüler algoritmalar olarak, DES (Data Encryption Standard), RSA, IDEA verilebilir. Bunlardan RSA'nýn RC4 algoritmasý (128 bit þifreleme olarak) Netscape ve Internet Explorer'da da kullanýlan bir algoritadýr. <BR>SET (secure Electronic Transaction), elektronik ticarette, internet üzerinde güvenli bilgi aktarýmýný saðlamak amacýyla aralarýnda VISA, MasterCard ve IBM'in de olduðu kuruluþlar tarafýndan geliþtirilen bir protokoldür. SET, özellikle on-line (gerçek zamanda) kredi kartý bilgileri iletimi için geliþtirilmiþ bir standarttýr. SET, kredi kartý ile yapýlan online ödemelerde, bilgilerin internet üzerinden aktarýmýnda gizlilik ve güvenlik entegrasyonunu saðlar. SET protokolü sadece müþteri (ürün sipariþi veren kredi kartý sahibi) ile sanal dükkan (e-dükkan) ve kredi kartý þirketi arasýndaki ödeme fazýný þifreler. <BR>SET ile, ödeme iþlemine taraf olan herkes (müþteri, dükkan sahibi, kredi kartý þirketi), birbirlerini tanýrlar (teþhis ederler, authentication) ve bu ispatlanabilir. "Tanýma" iþlemi, SSL'dekine benzer bir dijital sertifikasyon sistemi ile yapýlýr. Yani, ödeme fazýna dahil bütün taraflar kendi kimliklerini belirten dijital bir sertifika kullanýr.<BR></P>]]></description>
<link>http://www.bendevar.com/v3/makale_oku.php?id=473</link>
<guid>http://www.bendevar.com/v3/makale_oku.php?id=473</guid>
<category>http://www.bendevar.com/v3/makale_kategori.php?kategori=473</category>
<pubDate></pubDate>
</item>
<item>
<title>CRM - Müþteri Ýliþkileri Yönetimi Terimleri</title>
<description><![CDATA[Aktif Sadakat (Active Loyalty): Belli bir zaman aralýðýnda müþterinin satýn alma, temasta bulunma ve iþlem yapma aktivitelerini tekrarlamasý. Müþterinin en son ne zaman temasta bulunduðu ve temasta bulunma sýklýðý gibi ölçüler analize baz teþkil eder.<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;Analitik CRM (Analytical CRM): Operasyonlardan elde edilen verinin iþ performansýný ölçmek için analiz edilmesi.<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;Bilgisayar-Telefon Entegrasyonu (Computer Telephony Integration - CTI): Bilgisayar ve bilgisayar uygulamalarýnýn dijital telefon hatlarý üzerinden gelen bilgileri kullanmasýna yarayan teknoloji<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;Birebir Pazarlama (One to One Marketing): Müþterinin davranýþ þekil ve tercihlerine göre þekillendirilebilen pazarlama anlayýþý. Müþteriye, satýþ noktalarýndan kiþiselleþtirilmiþ ürün ve servislerin daðýtýlmasý.<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;Çapraz Satýþ (Cross Selling): Müþteriye genel satýn alma eðilimini analiz ederek birbiriyle iliþkili ürün veya hizmetleri satma<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;Çok Boyutlu Analiz (Multi-Dimensional Analysis): Veri üzerinde, her biri farklý bir boyuta karþýlýk gelen farklý iliþkileri gözönünde bulundurarak yapýlan bilgi analizi.<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;Doðrudan Pazarlama (Direct Marketing): Satýcýnýn mesajýný doðrudan, potansiyel müþteri olarak tanýmlanan kitleye sunan; posta, e. posta veya telepazarlama gibi yöntemleri içeren teknik.<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;E-CRM: Web kanallarýnýn CRM stratejisinin bir parçasý olarak kullanýlmasý<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;En Çok Büyüyebilir Müþteri Grubu (Most Growable Customers - MGC): Firma için stratejik deðeri gerçek deðerini geçebilecek müþteri tipi. Bu tür müþteriler çapraz satýþ ve etkin maliyet yönetimi ile firma için en karlý müþteri haline dönüþtürülebilir.<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;En Deðerli Müþteri Grubu (Most Valuable Customers - MVC): Firma için gerçek deðeri en yüksek, en karlý, en baðlý ve firma ile en fazla iþbirliði yapan ya da yapmak isteyen müþteri tipi.<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;Gerçek Müþteri Deðeri (Actual Value, Lifetime Value - LTV): Müþterinin gelecekte firmaya saðlayacaðý kar akýþýnýn bugünkü deðeri<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;Ýnteraktif Ses Tanýma (Interactive Voice Response - IVR): Kullanýcýdan genellikle DTMF halinde gelen veriye yanýt olarak önceden kaydedilmiþ uygun mesajý telefon üzerinden geri bildiren sistemler<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;Kampanya Yönetimi (Campaign Management): Pazarlama iletiþim kanallarýnýn yönetimi<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;Kanal Yönetimi (Channel Management): Efektif daðýtým kanallarýnýn geliþtirilmesi ve yönetimi<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;Kiþiselleþtirme (Personalization): Sunulan ürün ya da hizmetin müþterinin faydasý yönünde farklýlaþtýrýlmasý.<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;Müþterek CRM (Collaborative CRM): Çeþitli kanallarla müþteriden toplanan bilginin müþteri memnuniyetini artýrmak ve müþteriyle olan iliþkileri iyileþtirmek için kullanýlmasý. Yeni ürün geliþtirme sürecine müþterinin katýlmasý gibi.<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;Müþteri Baðlýlýðý (Customer Loyalty): Müþterinin tüm rekabetçi etkilere ne ölçüde direndiði ve firmanýn ürün ve hizmetlerini kullanmakta ne kadar kararlýlýk gösterdiði<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;Müþteri Bilgi Sistemleri (Customer Information Systems): Müþterilerin satýn alma tercihleri hakkýnda firmaya bilgi saðlamak, potansiyel müþterileri tanýmak, mevcut olanlarýn kalýcýlýðýný saðlamak ve hangi müþteri grubunun hangi ürün ve hizmete yönlendirilmesi gerektiðini anlayabilmek amacýyla kullanýlan sistemler.<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;Müþteri Deðerlemesi (Customer Valuation): Müþterinin firma açýsýndan cari deðeri, gelecekteki deðeri ve stratejik (potansiyel) deðerinden oluþan toplam deðeri<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;Müþteri Etkileþim Noktalarý (Customer Interaction Points): Müþterinin organizasyonla temas ettiði herhangi bir nokta<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;Müþteri Farklýlaþtýrýlmasý (Customer Differentiation): Birebir müþteri stratejilerinin uygulanabilmesi için her müþterinin hem davranýþ biçimi, hem de finansal anlamda firma açýsýndan farklý görülmesi ve uygun aksiyonun alýnmasý<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;Müþteri Gruplama (Customer Segmentation): Pazarýn benzer özelliklere sahip müþteri gruplarýna bölünmesi<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;Müþteri Ýliþkileri Yönetimi (Customer Relationship Management - CRM): Müþterilerle daha güçlü ve uzun vadede firma için kârlý iliþkiler geliþtirmek amacýyla, onlarýn ihtiyaç ve davranýþlarýný daha iyi anlamak için kullanýlan strateji<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;Müþteri Odaklý Bakýþ Açýsý (Customer-Centric View): Müþteriyi etkileyen herhangi bir kararda müþterinin istek ve ihtiyaçlarýný temel kriter olarak alan yaklaþým<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;Müþteriyi Elde Tutma (Customer Retention): Uzun vadede müþteri sadakatini saðlamayý hedefleyen pazarlama stratejileri. Müþterileri elde tutmanýn maliyeti yeni bir müþteri kazanmaktan her zaman daha azdýr.<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;Müþteri Yaþam Süresi Deðeri (Customer Lifetime Value): Müþterinin organizasyonla iliþkide olduðu süre boyunca organizasyona kazandýracaðý tahmin edilen nakit akýþý<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;Müþterinin Stratejik Deðeri (Strategic Value): Müþterinin uygun stratejiler uygulandýðýnda firmaya saðlayacaðý gerçek deðerinin ötesinde potansiyel olarak saðlayabileceði deðer.<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;Otomatik Çaðrý Daðýtýcý (Automatic Call Distributor - ACD): Genellikle büyük çaðrý merkezlerinde kullanýlan ve gelen çaðrýlarý uygun olan müþteri temsilcisine otomatik olarak yönlendiren sistem<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;Otomatik Numara Tanýma (Automated Number Identification - ANI): Gelen çaðrýnýn telefon numarasýný alýcýya aktararak arayan müþterinin tanýnmasýný saðlayan özellik<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;Öðrenilen Ýliþki (Learning Relationship): Firma ve müþteri arasýnda kurulan ve her türlü müþteri verisinin müþteri baðlýlýðýný arttýracak þekilde faydalý bilgiye dönüþtürülüp firmanýn gereken aksiyonlarý aldýðý ve sürekliliðini saðladýðý anlayýþ<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;Pareto Ýlkesi (Pareto Principle): Ekonomide genel bir ilkedir. Firma gelirlerine uygulandýðý zaman; firmalarýn gelirlerinin %80'ini, müþterilerinin % 20'sinin saðladýðýný ifade eder.<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;Pasif Sadakat (Passive Loyalty): Müþterinin organizasyonla uzun bir süre iþlem yapmamasý veya daha iyi bir alternatif bulunmadýðý için organizasyonla iliþkisini sürdürmesi<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;Veri Ambarý (Data Warehouse): Çeþitli veri tabanlarýndan çekilerek biçimlendirilen ve karar vermede kullanýlan bilgi deposu<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;Veri Madenciliði (Data Mining): Ýstatistik veya yapay zeka yardýmýyla verilerin analiz edilerek aralarýnda yeni baðlantýlar kurulmaya çalýþýlmasý<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;Veri Modelleri (Data Models): Bir þekilde iliþkili olan firmanýn tüm veri kümeleri<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;Yatýrýmýn Geri Dönüþü (Return On Investment - ROI): Belli bir amaç doðrultusunda yapýlan yatýrýmdan elde edileceði tahmin edilen finansal getiri<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;<BR>&nbsp;Yönetim Bilgi Sistemleri (Executive Information Systems - EIS): Üst yönetime yönelik raporlama amacýyla kullanýlan altsistem. Günümüzde çok boyutlu veri tabanlarýndan anlýk sorgu yapmayý; satýþ, finans gibi kanallar üzerinde analitik uygulamalar geliþtirmeyi saðlar.<BR>&nbsp;<BR>]]></description>
<link>http://www.bendevar.com/v3/makale_oku.php?id=463</link>
<guid>http://www.bendevar.com/v3/makale_oku.php?id=463</guid>
<category>http://www.bendevar.com/v3/makale_kategori.php?kategori=463</category>
<pubDate></pubDate>
</item>
<item>
<title>e-Ýmza Nedir?</title>
<description><![CDATA[<FONT face="Times New Roman">
<DIV><FONT face=Arial size=2>Baþka bir elektronik veriye eklenen veya elektronik veriyle mantýksal baðlantýsý bulunan ve kimlik doðrulama amacýyla kullanýlan ve elektronik, optik veya benzeri yollarla üretilen, taþýnan veya saklanan kayýtlara elektronik imza denir. Elektronik imzanýn hukukî ve teknik yönleri ile kullanýmýna iliþkin esaslarý düzenlemek üzere Elektronik Ýmza Kanunu kabul edilmiþtir. Bu Kanun, elektronik imzanýn hukukî yapýsýný, elektronik sertifika hizmet saðlayýcýlarýnýn faaliyetlerini ve her alanda elektronik imzanýn kullanýmýna iliþkin iþlemleri kapsar. </FONT></DIV>
<DIV><FONT face=Arial size=2>Özellikle elektronik ticaretin kýsýtlamalarýnýn ortadan kalkmasý açýsýndan elektronik imzanýn uygulanmasý çok önemli bir geliþmedir. Türkiye&#8217;de elektronik ticarete olan güvenin artýrýlmasý, ticaret hacminin geniþletilmesi, uluslararasý ticaret hacminin büyümesi açýsýndan elektronik imza bir gerekliliktir. Hukuki altyapýnýn hazýrlanmasý elektronik ticarette Türkiye&#8217;nin dünya ile bütünleþmesine hýz kazandýracaktýr. </FONT></DIV>
<DIV><FONT face=Arial size=2>Güvenli elektronik imza; münhasýran imza sahibine baðlý olan, sadece imza sahibinin tasarrufunda bulunan güvenli elektronik imza oluþturma aracý ile oluþturulan, nitelikli elektronik sertifikaya dayanarak imza sahibinin kimliðinin tespitini saðlayan ve imzalanmýþ elektronik veride sonradan herhangi bir deðiþiklik yapýlýp yapýlmadýðýnýn tespitini saðlayan, elektronik imzadýr. Güvenli elektronik imza oluþturma araçlarý; ürettiði elektronik imza oluþturma verilerinin kendi aralarýnda bir eþi daha bulunmamasýný,&nbsp; üzerinde kayýtlý olan elektronik imza oluþturma verilerinin araç dýþýna hiçbir biçimde çýkarýlamamasýný ve gizliliðini,&nbsp; üzerinde kayýtlý olan elektronik imza&nbsp; oluþturma verilerinin, üçüncü kiþilerce elde edilememesini, kullanýlamamasýný ve elektronik imzanýn sahteciliðe karþý korunmasýný ve &nbsp;imzalanacak verinin imza sahibi dýþýnda deðiþtirilememesini ve bu verinin imza sahibi tarafýndan imzanýn oluþturulmasýndan önce görülebilmesini, saðlayan imza oluþturma araçlarýdýr. </FONT></DIV>
<DIV><FONT face=Arial size=2>22.4.1926 tarihli ve 818 sayýlý Borçlar Kanununun 14 üncü maddesinin birinci fýkrasýna göre güvenli elektronik imza elle atýlan imza ile ayný ispat gücünü haizdir. Diðer bir deyiþle, güvenli elektronik imza, elle atýlan imza ile ayný hukukî sonucu doðurur. Kanunlarýn resmî þekle veya özel bir merasime tabi tuttuðu hukukî iþlemler ile teminat sözleþmeleri güvenli elektronik imza ile gerçekleþtirilemez.</FONT></DIV>
<DIV><FONT face=Arial size=2>18.6.1927 tarihli ve 1086 sayýlý Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu&#8217;nun 295/A maddesi gereðince, usulüne göre güvenli elektronik imza ile oluþturulan elektronik veriler senet hükmündedir. Bu veriler aksi ispat edilinceye kadar kesin delil sayýlýrlar. Elektronik imzanýn güvenli olup olmadýðý hususu doðrulama araçlarý kullanýlarak yapýlmaktadýr. Buna göre, güvenli elektronik imza doðrulama araçlarý; imzanýn doðrulanmasý için kullanýlan verileri, deðiþtirmeksizin doðrulama yapan kiþiye gösteren, imza doðrulama iþlemini güvenilir ve kesin bir biçimde çalýþtýran ve doðrulama sonuçlarýný deðiþtirmeksizin doðrulama yapan kiþiye gösteren, gerektiðinde, imzalanmýþ verinin güvenilir bir biçimde gösterilmesini saðlayan, imzanýn doðrulanmasý için kullanýlan elektronik sertifikanýn doðruluðunu ve geçerliliðini güvenilir bir biçimde tespit ederek sonuçlarýný deðiþtirmeksizin doðrulama yapan kiþiye gösteren, imza sahibinin kimliðini deðiþtirmeksizin doðrulama yapan kiþiye gösteren ve imzanýn doðrulanmasý ile ilgili þartlara etki edecek deðiþikliklerin tespit edilebilmesini saðlayan, imza doðrulama araçlarýdýr.</FONT></DIV>
<DIV><FONT face=Arial size=2>Elektronik imza oluþturma amacý ile ilgili kiþinin rýzasý dýþýnda; imza oluþturma verisi veya imza oluþturma aracýný elde eden, veren, kopyalayan ve bu araçlarý yeniden oluþturanlar ile izinsiz elde edilen imza oluþturma araçlarýný kullanarak izinsiz elektronik imza oluþturanlar bir yýldan üç yýla kadar hapis ve beþ yüz milyon liradan aþaðý olmamak üzere&nbsp; aðýr para cezasýyla cezalandýrýlýrlar. Bu suçlar elektronik sertifika hizmet saðlayýcýsý çalýþanlarý tarafýndan iþlenirse bu cezalar yarýsýna kadar artýrýlýr. Bu suçlar nedeniyle oluþan zarar ayrýca tazmin ettirilir.</FONT></DIV>
<DIV><FONT face=Arial size=2>Tamamen veya kýsmen sahte elektronik sertifika oluþturanlar veya geçerli olarak oluþturulan elektronik sertifikalarý taklit veya tahrif edenler ile yetkisi olmadan elektronik sertifika oluþturanlar veya bu elektronik sertifikalarý bilerek kullananlar, fiilleri baþka bir suç oluþtursa bile ayrýca, iki yýldan beþ yýla kadar hapis ve birmilyar liradan aþaðý olmamak üzere aðýr para cezasýyla cezalandýrýlýrlar. Bu suçlar elektronik sertifika hizmet saðlayýcýsý çalýþanlarý tarafýndan iþlenirse bu cezalar yarýsýna kadar artýrýlýr. Bu suçlar nedeniyle oluþan zarar ayrýca tazmin ettirilir. </FONT></DIV>
<DIV><FONT face=Arial size=2>Dijital ortamda sunulabilen hizmetlerin sunumundan elektronik ticaretin bütün versiyonlarýnýn uygulandýðý alanlara kadar elektronik imza gereklidir. Hukuken varlýðý tanýnabilen dijital metinler elektronik iþin geliþiminde önemli rol oynamaktadýr. Güvenli iþ ortamýnýn saðlanmasý elektronik ticareti Türk giriþimcilerin gözdesi durumuna getirecektir.</FONT></FONT></DIV>]]></description>
<link>http://www.bendevar.com/v3/makale_oku.php?id=449</link>
<guid>http://www.bendevar.com/v3/makale_oku.php?id=449</guid>
<category>http://www.bendevar.com/v3/makale_kategori.php?kategori=449</category>
<pubDate></pubDate>
</item>
<item>
<title>Chargeback Nedir?</title>
<description><![CDATA[Visa/MasterCard/Diners gibi kredi kart kuruluþlarýnýn kurallarýna göre, kredi kart sahipleri kendi kartlarýyla yapýlan iþlemlere itiraz etme hakkýna sahiptirler. Bu itiraz kart sahibi banka tarafýndan iþyeri bankasýna iletilir, iþyeri bankasý ise ilgili iþyerinden itiraz edilen iþlem ile ilgili belgeleri talep eder. Talep edilen belgelerin yetersiz olmasý durumunda, söz konusu iþlem tutarý iþyeri bankasý tarafýndan ilgili iþyerinden tahsil edilir ve kart sahibi bankaya aktarýlýr. Bu iþleme "chargeback" adý verilir.<BR><BR>Chargeback Prosedürü Nasýl Ýþler?<BR><BR>Prosedür aþaðýdaki þekilde özetlenebilir:<BR><BR>1. Kart sahibi kredi kart bankasýna itirazýný iletir.<BR>2. Kart sahibi banka bu itirazý iþyeri bankasýna yönlendirir.<BR>3. Ýþyeri bankasý ilgili itirazý iþyerine sunar ve iþlem ile ilgili belgeleri talep eder.<BR>4. Ýþyeri ilgili belgeleri bankaya iletir.<BR>5. Eðer iþyerine tanýnan süre dahilinde hiç belge iletilmediyse veya gönderilen belgeler yeterli görülmezse, itiraz edilen tutar iþyeri hesabýndan çekilir ve kart sahibi bankaya iade edilir.<BR>6. Gelen belgeler yeterli görülürse kart sahibi bankaya iletilirler ve itiraz reddedilir. Ýþyeri ilgili tutarý iade etmek zorunda kalmaz.<BR><BR>Chargeback Durumunda Hangi Belgeler Geçerlidir?<BR><BR>Ýtirazýn sebebine göre farklý belgeler talep edilebilir. Genel olarak en sýk rastlanan itiraz sebebi söz konusu iþlemin kart sahibinin rýzasý dýþýnda yapýldýðýdýr. Bu durumda mal ve/veya hizmetin kart sahibi tarafýndan teslim alýndýðýný yasal olarak ispatlayan bir belge gerekmektedir. En iyi örnek lojistik firma tarafýndan imzalatýlan teslimat fiþidir. Söz konusu fiþ kart sahibinin "ýslak imzasýný" taþýdýðýndan bankalar tarafýndan yeterli görülür. Burada dikkat edilmesi gereken en önemli ayrýntý bu imzanýn gerçek kart sahibine ait olmasýdýr: kart sahibinden baþka birisinin imzaladýðý bir kargo teslimat fiþi hiçbir iþe yaramayacaktýr.<BR>Hizmet satýþlarýnda kart sahibinin söz konusu hizmeti aldýðýný beyan eden imzalý bir belge yardýmcý olabilir. Bu belgede kart sahibinin adý, soyadý, alýþveriþi yaptýðý kredi kartýnýn ilk 4 ve son 4 hanesi, iþlemin tutarý, tarihi, iþyerinin adý, alýnan hizmetin tanýmý gibi bilgilerin yer almasý gerekmektedir.<BR>Belgeler bankaya iletildikten sonra itiraz prosedürünün sonucu iþyeri ve kart sahibi bankalar tarafýndan belirlenecektir. <BR><BR>Chargeback Nasýl Engellenir?<BR><BR>Ýþyerlerinin chargeback riskinizi sýfýrlamalarý mümkün deðildir. Ancak bu riski makul seviyelere düþürmek için bazý önlemler alýnabilir. Hangi önlemlerin alýnacaðýna her iþyeri kendi karar vermelidir.<BR>Sahtekarlýðý ve dolayýsýyla chargeback oranlarýný kontrol altýnda tutmak çaba gerektirir: alýnacak her önlem toplam riski azaltacak fakat maliyetleri artýracaktýr. Burada doðru olan ideal dengeyi bulmaktýr. Bunun yapýlabilmesi için öncelikle her iþyerinin ne kadar risk almayý göze aldýðýna ve bu risk seviyesini tutturmak için ne kadar maliyete katlanabileceðine karar vermesi gerekmektedir. Bu noktadan sonra seçilen risk/maliyet oranýna uygun önlemler belirlenebilir.<BR><BR>Dikkat edilmesi gereken durumlarýn en önemlileri aþaðýda listelenmiþtir:<BR><BR>(Önemli: Lütfen bu bilgilerin sadece fikir verme amacý taþýdýðýný, herhangi bir garanti sunmadýðýný unutmayýnýz.)<BR><BR>1. Ýlk defa alýþveriþ yapan müþteriler: 6 aydýr bir siteden alýþveriþ yapan bir müþterinin sahtekarlýk yapma ihtimali yeni müþteriye göre çok daha düþüktür.<BR>2. Ortalama sipariþ tutarýnýn çok üzerindeki sipariþler: sahtekarlar mümkün olduðu kadar az denemede mümkün olduðu kadar çok kazanç elde etmeye çalýþýrlar.<BR>3. Ayný üründen birden fazla içeren sipariþler (çiçek gibi birden fazla alýnmasý doðal olan ürünler dýþýnda).<BR>4. Çalýntý mal olarak satýlmasý kolay ürünler: özellikle cep telefonu gibi fiziksel boyutlarý küçük, deðerleri yüksek ve ikinci el satýþý kolay ürünler sahtekarlar tarafýndan tercih edilir.<BR>5. Benzer kart numaralarý ile ard arda birden fazla deneme yapýldýktan sonra baþarýlý olan sipariþler: bir sahtekarýn elindeki çalýntý kart numaralarýný denediðini gösterebilir.<BR>6. Ayný kart numarasý ile farklý son kullaným tarihi denemeleri: bir önceki madde ile ayný anlama gelebilir.<BR>7. Ayný müþteri tarafýndan gerçekleþtirilen birden fazla baþarýsýz iþlem: müþterinin çeþitli bilgileri deneyerek doðru kart bilgilerini aradýðýný gösterebilir.<BR>8. Ayný kart numarasýný kullanan farklý müþteriler: sahtekarlar hareketlerini saklamak için farklý kullanýcýlar yaratabilirler.<BR>9. Ayný kart ile çok kýsa sürede birden fazla iþlem.<BR>10. Ayný IP adresi üzerinden birden fazla kart kullanýmý.<BR>11. Web tabanlý ücretsiz e-posta adresleri veren sitelerden alýnmýþ e-posta adresi.<BR>12. Kontürlü cep telefonlarýna ait numaralar.<BR>13. Türk telekom'un online rehberine girilince gönderi bilgilerini doðrulamayan telefon numaralarý.<BR>14. Trace edildiklerinde fatura adresinde belirtilen þehirden farklý yerde çýkan IP adresleri.<BR>15. Yurtdýþý kredi kartlarý ile gerçekleþtirilen iþlemler. Özellikle de IP adresi Türkiye'ye trace oluyorsa.<BR>16. Sipariþ bilgileri incelendiðinde þüphe yaratabilecek herhangi bir unsur.<BR><BR>Yukarýdakilere benzer riskli durumlarla karþýlaþýldýðýnda yapýlabilecekler:<BR><BR>(Önemli: Lütfen bu bilgilerin sadece fikir verme amacý taþýdýðýný, herhangi bir garanti sunmadýðýný unutmayýnýz.)<BR><BR>1. Müþteri ile telefon baðlantýsý kurmak ve bu sayede hem verilen numaranýn doðruluðunu onaylamak hem de kiþinin tepkilerini ölçmek.<BR>2. Þüpheli unsurlara rastlandýðýnda kontrol edilebilecek diðer tüm kriterleri de detaylý olarak gözden geçirmek.<BR>3. Müþteriden kart / kimlik fotokopisini fakslamasýný istemek.<BR>4. Müþteriye imzalamasý ve geri göndermesi için bir satýþ form'u göndermek.<BR>5. Geçmiþ sahtekarlýklarý kaydeden bir veritabanýný sorgulamak (kara liste).<BR>6. Müþterinin geçmiþini incelemek.<BR>7. Eldeki verileri diðer sahtekarlýk olaylarýyla karþýlaþtýrmak.<BR>8. Sipariþi onaylamamak.<BR>9. Sipariþ bedeli tahsil edildiyse tamamýný iade etmek.<BR><BR><BR>Sahtekarlýk olaylarýný yok etmek maalesef mümkün deðildir. Fakat doðru önlemleri uygulayan ve sipariþleri dikkatle inceleyen iþyerleri chargeback oranlarýný kontrol altýnda tutabilmektedirler.<BR><BR>Chargeback Hakkýnda Sýkça Sorulan Sorular<BR><BR>S: "Bankalar neden iþyerini deðil kart sahibini koruyor?"<BR>C: Bankalar chargeback konusunda kart kuruluþlarýnýn kurallarýna baðlýdýrlar ve bu kurallara uymak zorundadýrlar. Uygulanan prosedür kesinlikle bir bankaya veya Türk bankalarýna özel bir prosedür deðildir. Kart kuruluþlarýnýn kurallarýnýn geçerli olduðu her yerde itiraz (chargeback) mekanizmasý ayný þekilde iþler.<BR><BR>S: "Bankamdan bir chargeback (ters ibraz) geldi, ne yapmalýyým?"<BR>C: Size ulaþtýrýlan mesajda belirtilen sürelerde gerekli belgeleri chargeback departmanýmýza ulaþtýrmanýz gerekmektedir. Burada kart sahibinin o iþlemi yaptýðýný ispatlayabilecek tüm belgeleri göndermeniz faydalý olacaktýr.<BR><BR>S: "E-Ticaret'te imza olmadýðý için iþyerleri her gelen itirazý ödemek durumunda mý?"<BR>C: Gerçek kart iþlemlerinde imzalanan slip, e-Ticaret'te ise kargo teslimat fiþi, yazýþmalar vb. her türlü kayýt ispat sayýlabilir. Her durumda atýlan imzanýn kart sahibine ait olmasý gerekmektedir. Bu durumda iþyeri itirazý engellemeye çalýþabilir. Mevcut kurallara göre ister fiziksel ortamda ister internet üzerindeki iþlemlerde tek geçerli delil slip kabul edilmektedir. Ancak yukarýda bahsedilen evraklar pos'unuzun olduðu bankanýn sizi kart sahibi banka nezdinde savunmasýna yardýmcý olacak, son kararý kart sahibinin bankasý verecektir.<BR><BR>S: "Online hizmet veya abonelik satýþlarýnda ne yapýlabilir?"<BR>C: Fiziksel bir ürün yerine hizmet veya abonelik satýþý gerçekleþtiren firmalarýn chargeback oranlarý genelde daha yüksek olur. Bu tip satýþlarda herhangi bir imza olmadýðýndan sahtekarlýk oraný artar. Bütün dünyada bu tip satýþlar "yüksek riskli" olarak tanýmlanýrlar: standart önlemler uygulanmalý, satýþ harketleri dikkatlice izlenmeli ve tüm þüpheli satýþlar reddedilmelidir. Kýsacasý, bu tip satýþlarda iþyerinin çok büyük bir dikkat ve çaba göstermesi gerekmektedir.<BR><BR>S: "Bir sipariþin sahte olduðundan þüphelenince ne yapmalý?"<BR>C: Öncelikle kontrol edilebilecek tüm bilgiler çapraz þekilde kontrol edilmelidir: telefon/isim, telefon/adres, IP/adres, vs. Sipariþi veren kullanýcýnýn geçmiþi ve sipariþ detaylarý da incelenmelidir: ilk sipariþi mi? Kaç aydýr üye? Sipariþ ne içeriyor? Tutar mantýklý mý? E-Mail web mail mi? Telefon no kontürlü mü? Bu incelemelerin ýþýðýnda sipariþ riskli görünüyorsa, vakit kaybetmeden söz konusu sipariþin ödemesini iptal/iade etmek en iyi seçenektir.<BR><BR>S: "ABD'de uygulanan isim/adres doðrulama hizmetleri neden Türkiye'de yok?"<BR>C: Dünyanýn pek çok ülkesinde olduðu gibi ülkemizde de kredi kart bilgileri müþteri bilgileri kapsamýnda deðerlendirilerek Bankalar Kanunu nezdinde paylaþýlmasý yasaklanmýþtýr. Her banka kendi kredi kart sahiplerinin bilgilerini kendi sisteminde tutmaktadýr. Dolayýsýyla, "A" Bankasý, "B" Bankasýna ait bir kredi kartýnýn kime ait olup olmadýðýný veya hangi adrese kayýtlý olduðunu bilemez. Bu sadece Türkiye'de deðil, Avrupa'nýn çoðunda böyledir. ABD, Ýngiltere ve Almanya'da ise özel kuruluþlar çeþitli veritabanlarýna eriþimi ücret karþýlýðýnda kiralarlar. Bu veritabanlarý "chargeback list"lerden "Address Verification"a kadar çeþitli bilgileri kapsayabilir.<BR><BR>S: "Bir müþteriye satýn aldýðý ürünü gönderdikten sonra chargeback geldi ve hem ürün hem para gitti. Ne yapabilirim?"<BR>C: Bu gibi durumlarda tek bir seçenek kalýyor: Suçun iþlendiði yerdeki Cumhuriyet Savcýlýðý'na suç duyurusunda bulunmak. Kredi kartý sahtekarlýðý ciddi bir suçtur ve bu suçu iþleyen kiþilerin yakalanabilmeleri için iþyerlerinin yasal prosedür baþlatmalarý gerekmektedir. Bunun yapýlmadýðý durumlarda suçlu kiþilerin sahtekarlýk denemelerine devam edeceklerini ve eninde sonunda sizin sitenize geri döneceklerini lütfen unutmayýnýz.<BR><BR>Daha fazla bilgi için:<BR><BR>http://www.merchantfraudsquad.com<BR><BR>"Worldwide E-Commerce Fraud Prevention Network" adýný taþýyan ve ABD'nin en büyük online satýþ firmalarý tarafýndan kurulan bu site, e-Ticaret yapan iþyerlerini bilgilendirerek sahtekarlýða karþý korumayý hedefliyor.]]></description>
<link>http://www.bendevar.com/v3/makale_oku.php?id=448</link>
<guid>http://www.bendevar.com/v3/makale_oku.php?id=448</guid>
<category>http://www.bendevar.com/v3/makale_kategori.php?kategori=448</category>
<pubDate></pubDate>
</item>
<item>
<title>Sahte Web Sitelerin Sizi Aldatmasýný Engellemek için Önlemler Alýn</title>
<description><![CDATA[Heyecan verici yýlbaþý tatili sýrasýnda alýþveriþ yapmak isteyenlerin birçoðu online alýþveriþin rahatlýðýna ve hýzýna güveniyor. Eðer bunlardan biriyseniz, kalabalýk alýþveriþ merkezleri ve hediyelik eþya satan dükkanlarda gösterdiðiniz dikkati Web'de de gösterin. Aksi takdirde kötü niyetli kiþiler tarafýndan zarara uðratýlabilirsiniz. Maalesef bu yýl tatil için alýþveriþ dönemi sahte Web sitelerinde artýþ yaþandýðý günlere denk geliyor.

Sahte web siteleri tarafýndan size zarar verebilecek bir web sitesine yönlendirilebilirsiniz. Bu siteler tipik olarak güvenli olmayan eylemler yapmanýz için sizi kandýrmaya çalýþýr. Bu tür saldýrýlar gittikçe daha genel hale geliyor ve saldýrýlarýn belirlenmesi zorlaþýyor. Bu nedenle online alýþveriþ yapmak isteyen herkesin ziyaret ettikleri web siteler hakkýnda ve burada yaptýðý iþlemlerde çok dikkatli olmalarý gerekiyor. 

Ne Olabilir&#8212;ve Nasýl Önlenebilir?
Zararlý hacker'lar ve virüs geliþtirenler sizi kandýrarak zararlý bir virüsü bilgisayarýnýza indirebileceðiniz veya kiþisel bilgilerinizi almalarýný saðlayacak kendi sahte web sitelerine yönlendirebilir. Bunu, size gönderdikleri etkileyici bir e-posta ile veya zararlý bir web sitesine baðlantýya týklamanýzý saðlayarak yapabilirler.

Herhangi bir kiþisel bilginizi göndermeden önce Microsoft® Internet Explorer durum çubuðunda sarý bir kilit simgesi olduðundan emin olun. Böylece bulunduðunuz web sitesinin güvenlik durumunu kontrol edebilir, online iþlemlerdeki güvenliðinizi arttýrabilirsiniz. Sarý renkli kilit simgesi web sitesinin, kredi kartý numaranýz, Sosyal Güvenlik numaranýz, ödeme bilgileriniz gibi girdiðiniz kiþisel bilgileri korumak için þifreleme kullandýðýný gösterir.  

Güvenli site kilit simgesi. 
Kilidin kapalý olmasý o sitenin þifreleme uyguladýðýný gösterir. 

<IMG alt="Screen shot of yellow lock icon in Internet Explorer" src="http://www.bendevar.com/resimler/padlock.jpg" border=0>

Güvenlik sertifikasýný görüntülemek için kilit simgesine çift týklayýn. Sertifikayý kontrol ederken Issued to (Verilen) adý, bulunduðunuzu düþündüðünüz site adýyla ayný veya benzer olmalýdýr. Eðer bulunduðunuz siteyle bu ad arasýnda önemli bir fark varsa sahte bir sitede olabilirsiniz. Sertifikanýn yasal olup olmadýðýndan emin deðilseniz kiþisel bilgilerinizi girmeyin. Kendinizi garantiye almak için bu web sitesinden çýkýn.

Yasal sertifika. MSN® servislerine üye olmak için yeni baþvuran kiþiler Issued to (Verilen) etki alaný adýný (msn.com) web sitesinin etki alaný adý ile (msn.com) karþýlaþtýrabilirler. 

<IMG alt="Screen shot of an MSN certificate" src="http://www.bendevar.com/resimler/certificate.jpg" border=0>

Ayrýca e-posta mesajlarýndaki veya tanýmadýðýnýz maðazalardan gelen online reklamlardaki baðlantýlara týklarken dikkatli olun. Baðlantý hakkýnda herhangi bir þüpheniz varsa týklamayýn. Bunun yerine web sitesinin adresini Web tarayýcýnýzýn adres çubuðuna yazýn veya baðlantýnýn doðru olduðundan emin olmaya çalýþýn. Unutmayýn, eðer bir teklif doðru olamayacak kadar iyi bir teklifse büyük bir ihtimalle doðru deðildir.
 ]]></description>
<link>http://www.bendevar.com/v3/makale_oku.php?id=407</link>
<guid>http://www.bendevar.com/v3/makale_oku.php?id=407</guid>
<category>http://www.bendevar.com/v3/makale_kategori.php?kategori=407</category>
<pubDate></pubDate>
</item>
</channel>
</rss>